<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?xml-model href="http://www.tei-c.org/release/xml/tei/custom/schema/relaxng/tei_all.rng" type="application/xml" schematypens="http://relaxng.org/ns/structure/1.0"?>
<?xml-model href="http://www.tei-c.org/release/xml/tei/custom/schema/relaxng/tei_all.rng" type="application/xml"
	schematypens="http://purl.oclc.org/dsdl/schematron"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
   <teiHeader>
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>Laiškas Valerijai Čiurlionytei, 1917-05-05, [iš Sočio – į Voronežą].</title>
            <author>Balys Sruoga</author>
            <editor>Neringa Markevičienė</editor>
            <sponsor>
               <orgName>Lietuvos mokslo taryba</orgName>
            </sponsor>
            <respStmt>
               <resp>Transkripcija, korektūra, aprašas, komentarai, kodavimas</resp>
               <persName>Neringa Markevičienė</persName>
            </respStmt>
            <respStmt>
               <resp>Skenavimas</resp>
               <persName>Aurimas Markevičius</persName>
            </respStmt>
         </titleStmt>
         <publicationStmt>
            <authority>SELA: Balio Sruogos elektroninis laiškų archyvas</authority>
            <pubPlace>Vilnius, Lietuva</pubPlace>
            <date>2018</date>
            <availability>
               <p>Laiško atvaizdai naudotini tik mokslo ir studijų tikslais, gavus raštišką Lietuvių
                  literatūros ir tautosakos instituto mokslinės bibliotekos Rankraštyno (<hi
                     rend="italic">LLTI BR</hi>) leidimą.</p>
               <p>Laiško kodavimo schema naudotina, tik gavus archyvo rengėjų sutikimą.</p>
            </availability>
         </publicationStmt>
         <seriesStmt>
            <title>Laiškai Valerijai Čiurlionytei</title>
         </seriesStmt>
         <sourceDesc>
            <msDesc>
               <msIdentifier>
                  <repository>Lietuvių literatūros ir tautosakos instituto mokslinės bibliotekos
                     Rankraštynas</repository>
                  <collection>Balys Sruoga</collection>
                  <idno>LLTI BR, F53–132</idno>
               </msIdentifier>
               <physDesc>
                  <p>BS laiškas VČ [<hi rend="italic">Ar girdi kaip kertu? Ar junti, kaip
                        žiūriu,</hi>]. Be vietos. Lokalizuojant [iš Sočio – į Voronežą], remtasi
                     pašto antspaudu, VČ adresu. Rašyta 27,9×21,9 cm formato plono, peršviečiamo,
                     drobės faktūros, gelstelėjusio sulenkto popieriaus lape skiltimis (1r (a), 1v
                     (a–b), 1r (b)) parkeriu (šviesiai mėlynu rašalu). Kelis kartus lenkta (dvi
                     lenkimo linijos). 1v (b) dešinysis kraštas nelygus, plėšta. 1r (a) apačioje
                     gelsva dėmė. 1v (b), 1r (b) viršuje – pirštų atspaudai. Prie laiško yra
                     9,7×11,9 cm formato šviesiai rudos spalvos, smulkių žalsvos spalvos langelių
                     rašto vokas. Adresuota: Гор Воронеж / Халютинская, 15 / Вал. Чурлянис [~ <hi
                        rend="italic">rus</hi> =Voronežas / Chaliutinskaja, 15 / Val[erija]
                     Čiurlionytė]. 1r viršuje, dešiniojo krašto link, uždėtas violetinis pašto
                     antspaudas / СОЧИ 1E ГОР. ЧЕРНОМ. / 11 5 17 /. 1r kairiajame krašte buvęs
                     užklijuotas pašto ženklas, išplėštas, pažeista. 1v – juodas, spėtina, Voronežo
                     pašto antspaudas, neatsispaudęs įrašas. Pieštuku numeruota {121}, stulpeliu
                     rašyta: {334} ir {390}. Laiškas išimtas, atklijavus viršutinį voko atvartą.
                     Voko vidinės dalies popierius iš mėlynos spalvos ornamentų rašto, atvarto
                     vidinėje pusėje – žirgo (galvos ir kaklo) atvaizdas. Temos: VČ ilgesys, jos
                     laiškų laukimas, mylimosios vizija sapne, nuo kalnų atsiveriantys reginiai,
                     nuotykiai kalnuose (perkaitimas saulėje, nuovargis, suplėšyta pelerina),
                     Friedricho Nietzsche’s skaitymas, tolesnių kelionių planai. 1963 m. perdavė
                     Valerija Čiurlionytė-Karužienė. Saugojimo vieta: <hi rend="italic">LLTI
                     BR</hi>, F53–132. Mašinraštis (nuorašas) – ten pat, 2 l. Nepublikuota.
                     Skelbiama: iš autografo.</p>
               </physDesc>
            </msDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
      <profileDesc>
         <correspDesc>
            <correspAction n="1r">
               <p>
                  <address>
                     <addrLine><orig><abbr type="place">Гор</abbr></orig>
                        <reg>Гор<expan>[од]</expan></reg> Воронеж</addrLine>
                     <addrLine>Халютинская, 15</addrLine>
                     <addrLine><orig><abbr type="name">Вал.</abbr></orig>
                        <reg>Вал<expan>[ерия]</expan></reg> Чурлянис</addrLine>
                  </address>
               </p>
               <p>
                  <stamp>
                     <placeName><unclear reason="illegible"/>◊</placeName><lb/>
                     <date><unclear reason="illegible"/>◊</date>
                  </stamp>
               </p>
            </correspAction>
            <correspAction>
               <p>
                  <stamp>
                     <placeName><unclear reason="illegible"/>◊</placeName><lb/>
                     <date><unclear reason="illegible"/>◊</date>
                  </stamp>
               </p>
               <p>
                  <handShift medium="grey pencil" style="circle" scribe="undetermined"
                     /><add>{121}</add>
               </p>
               <p> {334}<lb/> {390} </p>
            </correspAction>
         </correspDesc>
         <langUsage>
            <language ident="lt">Lietuvių</language>
            <language ident="rus">Rusų</language>
         </langUsage>
         <handNotes>
            <handNote medium="blue ink" scribe="BS">1r–v ir voko 1r užrašyta parkeriu (mėlynu
               rašalu) Balio Sruogos ranka.</handNote>
            <handNote medium="grey pencil" scribe="undetermined">Voko 1v pieštuku numeruota {121}.
               Virš šio skaičiaus stulpeliu pieštuku užrašyti dar kiti skaičiai: {334} ir
               {390}.</handNote>
         </handNotes>
      </profileDesc>
      <encodingDesc>
         <projectDesc>
            <p>Balio Sruogos elektroninis laiškų archyvas</p>
            <p>Laikomasi skaitmeninio Mary Mitford Russell archyve pateiktų laiškų kodavimo
               rekomendacijų (TEI P5 XML pritaikyta dirbti su Oxygen XML Editor 18.0): <ptr
                  target="https://docs.google.com/document/d/1r-8NGPJL1pZ20pnfvoX5OT0DkcDi-NBp5urJiZwx1sY/pub"
               /></p>
         </projectDesc>
         <editorialDecl>
            <p>Laiške, užrašytame xml pavidalu, atsispindi trys sluoksniai: genetinis (autoriniai
               taisymai nurodyti TEI elementų pažymomis „del“, „add“, „subst“), diplomatinis
               (autorinių taisymų rezultatas parodomas pažymomis „add“ ir „orig“), redaguotas
               (redakciniai taisymai parodomi pažymomis „reg“.</p>
            <p>Minimaliai redaguotame laiške taisomi tik būtiniausi dabartinės kalbos normų
               neatitinkantys rašybos ir skyrybos atvejai.</p>
         </editorialDecl>
      </encodingDesc>
   </teiHeader>
   <facsimile>
      <surface n="1r"/>
      <graphic url="VC_19170505%201r.jpg"/>
      <surface n="1v"/>
      <graphic url="VC_19170505%201v.jpg"/>
      <surface n="vokas, 1r"/>
      <graphic url="VC_19170505%20vokas,%20pirma%20pus%C4%97.jpg"/>
      <surface n="vokas, 1v"/>
      <graphic url="VC_19170505%20vokas,%20antra%20pus%C4%97.jpg"/>
      <surface n="vokas, vidus"/>
      <graphic url="VC_19170505%20vokas,%20vidus.jpg"/>
   </facsimile>
   <text xml:id="VC_19170505" type="letter">
      <body>
         <div type="writingSession">
            <head>1r (a)</head>
            <lg>
               <l><hi rend="superscript"><num>1</num></hi>
                  <hi rend="atitraukimas">Ar girdi<orig/><reg>,</reg> kaip kertu? Ar junti, kaip
                     žiūriu,</hi></l>
               <l><hi rend="superscript"><num>2</num></hi>
                  <hi rend="atitraukimas">Kaip tave akimis aš buriu?</hi><lb/>
                  <handShift/><add place="bottom">&#x2014; &#x2014; &#x2014; &#x2014;</add></l>
            </lg>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>3</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Tai jau daugel laiko praslinko,</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>4</num></hi> o nuo Tavęs, Sesute, dar nieko &#x2014;
               &#x2014; ! <lb/><hi rend="superscript"><num>5</num></hi> Kada aš
                  sulauksiu<orig>.</orig><reg>?</reg>
            </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>6</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">O ši<orig>a</orig><reg>ą</reg>nakt aš tave sapna-</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>7</num></hi> vau. Baltą.
                  Maud<orig>e</orig><reg>ė</reg>mės marės<orig>ė</orig><reg>e</reg>. <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>8</num></hi> Ir vilnys abudu bučiavo. <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>9</num></hi> Turbūt šiandie nuo tavęs <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>10</num></hi> laiškas bus &#x2014;</p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>11</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Vakar dieną valkiojaus ir</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>12</num></hi> netyčia užsirioglinau ant <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>13</num></hi> au<orig>g</orig><reg>k</reg>što kalno. Ir iš
               ten <lb/><hi rend="superscript"><num>14<hi rend="italic">'</hi></num></hi> taip
               staiga išvydau <subst>
                  <del rend="overwritten">s</del>
                  <add place="top">r</add>
               </subst>eginį <lb/><hi rend="superscript"><num>15</num></hi> aplink save gal per
               kelius <lb/><hi rend="superscript"><num>16</num></hi> šimtus varstų. Taigi po vel-
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>17</num></hi> niais! Pasiust galima. <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>18<hi rend="italic">'</hi></num></hi> Iš <subst>
                  <del rend="overwritten">s</del>
                  <add place="top">t</add>
               </subst>en matės ilgiausia <lb/><hi rend="superscript"><num>19</num></hi> nugara
               snieguitų kalnų, <lb/><hi rend="superscript"><num>20</num></hi> ir žalių, ir marės,
               kurios <lb/><hi rend="superscript"><num>21</num></hi> iš tolo, iš kalno, tolumoj
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>22</num></hi> panašios in mėlynus <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>23</num></hi> degančius kalnus!</p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>24</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Iš karto rėkiau, paskui</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>25</num></hi> šokinėjau, o paskui atsigu- <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>26</num></hi> liau ant kalno saulėj ir <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>27</num></hi> gulėjau. Bet čia atsitiko, kas <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>28</num></hi> neturėtų atsitikti. Persišildžiau <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>29</num></hi> saulėj &#x2014; ir pradėjo skaudėt <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>30</num></hi> ir kr<orig>u</orig><reg>ū</reg>tinė, ir
               rankos, ir <lb/><hi rend="superscript"><num>31</num></hi> kojos<orig/><reg>,</reg> ir
               visas veidas. <lb/><hi rend="superscript"><num>32</num></hi> Ir dabar esu visas
                  raudonas<orig>,</orig><reg/>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>33</num></hi> kaip virtas vėžys. </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>34</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Tai man antras atsitikimas.</hi></p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>35</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Pirma &#x2014; marėse paprastu</hi>
            </p>
         </div>
         <pb/>
         <div type="writingSession">
            <head>1v (a)</head>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>36</num></hi>
               <orig>M</orig><reg>m</reg>uilu pasiskubinau <lb/><hi rend="superscript"
                  ><num>37</num></hi> plaukus išsiplauti, tai <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>38</num></hi> taip man plaukai susivėlė, <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>39</num></hi> kad ir po šiai dienai negaliu <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>40</num></hi> jų nei iššukuoti, nei išplauti, <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>41</num></hi> ir jie vis<orig>a</orig><reg>ą</reg> laiką kažkokiomis
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>42</num></hi> silkėmis dvokia. </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>43</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Vakar gulėdamas ant kalno</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>44</num></hi> nuži<orig>u</orig><reg>ū</reg>rėjau
               daugel kitų <lb/><hi rend="superscript"><num>45</num></hi> kalnų, kur aš būtinai
               atlan- <lb/><hi rend="superscript"><num>46</num></hi> kysiu. Tik bėda, kad labai
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>47</num></hi> greit pavargstu. Tat sten- <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>48</num></hi> giuosiu kuo daugiau valgyt, <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>49</num></hi> o pavalgęs einu ant marių <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>50</num></hi> krant<orig>ą</orig><reg>o</reg> gulėtų ir
               akmenų <lb/><hi rend="superscript"><num>51<hi rend="italic">'</hi></num></hi>
               spardyt. Koki<subst>
                  <del rend="overwritten">a</del>
                  <add place="top">o</add>
               </subst>s dvi <lb/><hi rend="superscript"><num>52<hi rend="italic">'</hi></num></hi>
                  s<orig>ą</orig><reg>a</reg>vaiti reikės <del rend="strikethrough">pagulėti</del>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>53</num></hi> pakentėti be kalnų &#x2014; vis tik
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>54</num></hi> per greit pavargstu. </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>55</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Tat dabar aš rytą ir vakarą</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>56</num></hi> paskaitau tau po du
                  persk<orig>i</orig><reg>y</reg>ri- <lb/><hi rend="superscript"><num>57</num></hi>
               mu iš Zaratustros<note place="bottom">1917 m. vasarą BS skaito ir laiškuose
                  reflektuoja vokiečių filosofo ir rašytojo Friedricho Nietzsche’s veikalą <hi rend="italic">Štai taip
                     Zaratustra kalbėjo</hi> (1883–1885).</note><orig/><reg>.</reg>
            </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>58</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Vakar valkiojaus. Valkiojaus,</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>59</num></hi> norėjau kur smėlio <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>60</num></hi> gauti, kad gėlių pridžio- <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>61</num></hi> vinus, bet niekur negavau. <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>62</num></hi> Sako<orig/><reg>,</reg> būk esą kažkur
               kalne, <lb/><hi rend="superscript"><num>63</num></hi> būtų gerai suradus &#x2014;
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>64</num></hi> tiek čia gėlių, tiek vainikų! </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>65</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Labai noris nusi<orig>u</orig><reg>ų</reg>sti</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>66</num></hi> daugiau tau tokių
                  sp<orig>i</orig><reg>y</reg>glių, <lb/><hi rend="superscript"><num>67</num></hi>
               kaip indėti laiške, tik </p>
         </div>
         <pb/>
         <div type="writingSession">
            <head>1v (b)</head>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>68</num></hi> nežinau kaip. Jei gausi <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>69</num></hi> šiame laiške<orig>,</orig><reg/> kaip
               reikiant &#x2014; <lb/><hi rend="superscript"><num>70</num></hi> tat <orig>kitą
                  syk</orig>
               <reg>kitąsyk</reg>
               <orig>ir gi</orig>
               <reg>irgi</reg> nusi<orig>u</orig><reg>ų</reg>siu, <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>71</num></hi> o tu prisisek prie skryb<orig>e</orig><reg>ė</reg>lės
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>72</num></hi> ar krūtinės. </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>73</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Šiandie pas mane</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>74</num></hi> l<orig>i</orig><reg>y</reg>ja lietus
               &#x2014; tat ir <orig>u</orig><reg>ū</reg>pas <lb/><hi rend="superscript"
                     ><num>75</num></hi> sunkus kažkoks<orig/><reg>,</reg> ir naktį <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>76</num></hi> sunkiai kažkaip miegojau.</p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>77</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Tu nepyk, kad aš tau visuo-</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>78</num></hi> met tokiuos niekus rašau, <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>79</num></hi> ką gi aš pasakysiu, kad man <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>80</num></hi> noris šnekėti &#x2014; &#x2014; Juk aš visą
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>81</num></hi> laiką tyliu, niekam nė <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>82</num></hi> žodžio netariu, o gero ką parašyti &#x2014;
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>83</num></hi> dar <orig>perdaug</orig>
               <reg>per daug</reg> iširęs esu &#x2014; </p>
            <p><add place="bottom">&#x2014; &#x2014; &#x2014; &#x2014; &#x2014;</add></p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>84</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Kol aš siuvau savo</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>85</num></hi> suplyšusią peleriną &#x2014; <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>86</num></hi> nustojo lietus belijęs. </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>87<hi rend="italic">'</hi></num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">
                  <subst>
                     <del rend="overwritten">I</del>
                     <add place="top">E</add>
                  </subst>isiu pas mares.</hi>
            </p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>88</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Pagulėsiu &#x2014; &#x2014;</hi></p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>89</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Ką man bangos pasa-</hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>90</num></hi> kys &#x2014; padainuos &#x2014;
                  <lb/><hi rend="superscript"><num>91</num></hi> tai bus Tau.</p>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>92</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Ir ką prisapnuosiu<orig/><reg>,</reg></hi>
               <lb/><hi rend="superscript"><num>93</num></hi> ir susgodosiu &#x2014; tai <lb/><hi
                  rend="superscript"><num>94</num></hi> irgi bus Tau &#x2014;</p>
            <closer>
               <signed>
                  <hi rend="superscript"><num>95<hi rend="italic">'</hi></num></hi>
                  <hi rend="atitraukimas"><orig>B<subst>
                           <del rend="overwritten">o</del>
                           <add place="top">u</add>
                        </subst>či<unclear reason="illegible">uoju</unclear>Bolytis</orig>
                     <reg>Buči[uoju]. Bolytis</reg></hi>
               </signed>
               <lb/>
               <hi rend="superscript"><num>96</num></hi>
               <hi rend="atitraukimas">Neužmiršk manęs!</hi>
               <lb/>
               <date when="1917-05-05">
                  <hi rend="superscript"><num>97</num></hi>
                  <hi rend="atitraukimas"><hi rend="superscript">5</hi>/<hi rend="subscript">V</hi>
                     &#x2014; 17</hi></date>
            </closer>
         </div>
         <pb/>
         <div type="notes">
            <head>Tekstologiniai komentarai</head>
            <p>
               <hi rend="superscript"><num>14</num></hi> reginį ] <hi rend="italic">cor</hi>
               <hi rend="underline">r</hi>
               <hi rend="italic">pro</hi> s <lb/><hi rend="superscript"><num>18</num></hi> ten ] <hi
                  rend="italic">cor</hi>
               <hi rend="underline">t</hi>
               <hi rend="italic">pro</hi> s <lb/><hi rend="superscript"><num>51</num></hi> Kokios ]
                  <hi rend="italic">cor sec</hi>
               <hi rend="underline">o</hi>
               <hi rend="italic">pro</hi> a <lb/><hi rend="superscript"><num>52</num></hi> reikės ]
                  <hi rend="italic">p ras</hi> pagulėti <lb/><hi rend="superscript"
                  ><num>87</num></hi> Eisiu ] <hi rend="italic">cor</hi>
               <hi rend="underline">E</hi>
               <hi rend="italic">pro</hi> I <lb/><hi rend="superscript"><num>95</num></hi>
               Buč[iuoju] ] <hi rend="italic">cor</hi>
               <hi rend="underline">u</hi>
               <hi rend="italic">pro</hi> o <lb/><hi rend="superscript"><num>95</num></hi>
               Buč[iuoju]Bolytis ] <hi rend="italic">signat</hi>, <hi rend="italic">ill</hi>, <hi
                  rend="italic">rest</hi>
            </p>
         </div>
      </body>
   </text>
</TEI>
